جارێکی تریش ههوڵهکان له عێراق دهستپێدهکاتهوه بۆ هێورکردنهوه و چارهسهرکردنی ئهو ئاڵۆزیه سیاسیانهی له نێوان ههردوو لیستی ئهلعێراقیه و دهوڵهتی یاسادا ههن.
تورکیای پاش ههڵبژاردن، تورکیایهکی تر دهبێت وهک چاودێران باسی لێوه دهکهن له ڕوانگهی گۆڕینی دهستوری وڵاتهکه و ههروههاش چارهسهرکردنی کێشهی کورد.
دهمڕاستی لیستی ئهلعێراقیه له پهرلهمانی عێراقدا ڕایگهیاندووه لیستهکهی له ههوڵی کۆکردنهوهی 25 واژۆدایه بۆ بانگهێشتکردنی سهرهک وهزیری عێراق و لێپێچینهوهکردن لهگهڵیدا له دانیشتنێکی کراوهی پهرلهماندا.
ئهنجامهکان له ههڵبژاردنهکانی تورکیادا بهگشتی بهو شێوهیه بوو که پێشبینی دهکرا و بۆ کوردهکانیش (لیستی کهد، سهر به پارتی دیموکراسی و ئاشتی) له تورکیادا سهرکهوتنێکی بهرچاو بوو لهو ڕوانگهیهوهی توانییان 36 نوێنهری خۆیان بنێرنه پهرلهمانی وڵاتهکهوه.
زیاتر له پهنجا ملیۆن دهنگدهر مافی بهشداریکردنیان ههبووه له ههڵبژاردنهکهی پهرلهمانی تورکیادا و پارتی فهرمانڕهوا تهواوی تواناییهکانی خۆی خستبوه گهڕ تا ههریچ نهبێت دوو لهسهر سێی کورسیهکانی پهرلهمانی نوێی وڵاتهکه مسۆگهر بکات.
پرۆسهی ههڵبژاردن له تورکیا کۆتایی هات. له دهنگدانهکهی ڕۆژی یهکشهممهدا وهک چاوهڕوان دهکرا و بهپێی ئهنجامه بهراییهکان پارتی داد و گهشه پێدانی فهرمانڕهوای تورکیا له پێشهنگه و پێدهچێت بهرهو زۆرترایهتی پهرلهمان بڕوات
له ههڵبژاردنهکانی تورکیادا وهک ڕۆژنامهوان سهردار موحهمهد ، سهرپهرشتیاری دۆسێی تورکیا و ئێران له ڕۆژنامهی ئاوێنه دهڵێت مهسهلهی ئایین فاکتهرێکی سهرهکی بووه له ههڵبژاردنهکهی ڕۆژی یهکشهممهدا.
لهم ههڵمهتانهی ههڵبژاردندا له تورکیا، جهههپه که یهکێکه له پارته سهرهکیهکانی ئۆپزسیۆن له تورکیادا، گوتاری سیاسی خۆی گۆڕیوه به تایبهت بهرامبهر به کێشهی کورد لهو وڵاتهدا و چۆنیهتی چارهسهرکردنیشی.
ههڵمهتهکانی ههڵبژاردن بۆ دهنگدانهکهی ڕۆژی یهکشهممهی تورکیا کۆتایی پێهات و هێشتاش وا چاوهڕوان دهکرێت پارتی داد و گهشهپێدان، فهرمانڕهوای تورکیا که ڕهگ و ڕیشهیهکی ئیسلامیانهی ههیه ببێتهوه پارتی زۆرترایهتی له پهرلهماندا.
تا ئێستا ههرسێ لایهنهکهی ئۆپزسیۆن و دوو لایهنهکهی فهرمانڕهوا له ههرێمی کودستانی عێراق دوو جار کۆبونهوتهوه ،بێ لهو کۆبونهوه تاک لایهنیانهی پێشتر کرابوون
ئهو سهد ڕۆژهی سهرهک وهزیری عێراق داینا بۆ پێداچونهوه به کار و ئهرکهکانی وهزیرهکانی کابینهی حکومهتهکهیدا کۆتایی پێهات و ئهمهش وهک له نێوهنده سیاسیهکانی عێراقدا دهگوترێت دهروازهکان به ڕووی ئاڵوگۆڕ له نێو کابینهی حکومهتدا دهکاتهوه.
ئهو سهد ڕۆژهی نوری ئهلمالیکی سهرهک وهزیری عێراق داینا بۆ پێداچونهوه به کار و بهرنامه و ئهرکهکانی وهزارهتهکانی کابینهی حکومهتهکهی ، ڕۆژی سێشهممه کۆتایی هات.
سکرتێری حیزبی سۆشیالیست دیموکراتی کوردستان لهو بڕوایهدایه تهنها دوو ڕێگه چارهسهره بۆ قهیرانی سیاسی ههرێمی کوردستانی عێراق ، یان ههڵبژاردنی پێشوهخت یانیش بهشداریکهردنی لایهنه سیاسیهکانی ههرێمهکهیه له حکومهتێکی بنکه فراواندا.
سهرۆکی یهمهن وڵاتهکهی جێهێشت ڕووهو شانشینی عهرهبستانی سعودیه به مهبهستی چارهسهرکردنی تهندروستی و ئهمهش ئهوه دهردهخات برینداریهکهی زۆر لهوه سهخت تر بووه که کاربهدهستانی وڵاتهکه باسیان دهکرد پاش ئهو هێرشهی ڕۆژی ههینی.
ۆژی 12 ی 6 له تورکیا ههڵبژاردنی گشتیه و زۆرێک له ڕاوهرگرتنه گشتیهکانیش له وڵاتهکهدا ئاماژه به پێشهنگی پارتی داد و گهشهپێدانی فهرمانڕهوا دهکهن.
ئۆپزسیۆنی دهرهوهی سوریا له شاری ئهنتالیا ی تورکیا کۆنفرانسیکی سازدا به ناوی کۆنفرانسی گۆڕانکاری له سوریادا و تیایدا جهخت کرایهوه لهوهی له دهستوری نوێی سوریادا مافه ڕهواکانی ههموو پێکهاتهکانی گهلی سوریا جێگیر بکرێت.
ئهمڕۆ شهممه کۆبونهوه پێنج لایهنیهکهی ههرێمی کوردستانی عێراق له باڵهخانهی پهرلهمان له شاری ههولێری پایتهختی ههرێم بهڕێوه چوو.
پازده ساڵ بهسهر تهمهنی گۆڤاری ( ڕامان ) دا تێپهڕ دهبێت و لهم پازده ساڵهیدا 169 ژمارهی لێ چاپکراوه و بڵاوکراوهتهوه.
ڕۆژی شهممه له هۆڵی پهرلهمانی ههرێمی کوردستانی عێراقدا کۆبونهوه چاوهڕوانکراوه پێنج لایهنیهکهی نێوان ههرسێ لایهنهکهی ئۆپزسیۆن و دوو لایهنی دهسهڵات له ههرێمهکهدا بهڕێوه دهچێت.
مهحمود موحهمهد، ئهندامی مهکتهبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستانی عێراق دهڵێت ئهگهر هاتوو له کۆبونهوهکهی ڕۆژی شهممهدا لایهنهکانی دهسهڵت و ئۆپزسیۆنیش نهگهیشتنه بهرهنجامێکی گونجاو یان ئهگهر کۆبونهوهکه سهرکهوتوو نهبوو ئهوا ههڵبژاردنێکی پێشوهخت باشترین چارهسهره.
زیاتر نیشـان بده
