کاربهدهسـتانی ژاپـۆن دهڵێن ڕێژهی تیشک له دهوری دهزگایهکی ناوکی که بومهلهرزهکه زیانی پـێگهیاندبوو گهیشـتۆته ئاسـتێـکی مهترسیدار، ئهمهش پاش ئهوهی ئاگر له عهمبارێـکی سـووتهمهنیـیه ناوکیـیهکانی کهوتهوه
عهرهبسـتانی سـعودی و میرنشینه یهکگرتووهکانی عهرهب به سهدان سهرباز و پـۆلیسیان ڕهوانهی بهحرهین کردووه بۆ یارمهتیدانی دهسهڵاتدارانی ئهو وڵاته له گرتنهبهری ڕێوشوێنی توندی ئاسایشی
خۆکوژێـک به ئۆتۆمبیلێـکی بۆمبڕێژکراوهوه هێرشی کردۆته سهر بنکهیهکی لهشـکری له ڕۆژههڵاتی عێراق و له ئاکامدا 9 سهرباز کوژراون و 14 ی دیکه برینداربوون
ڕۆژی دووشهممه تهقینهوهیهک له دهزگای فوکوشیمای ناوکی بۆ بهرههمهێنانی وزه له باکوری ژاپـۆن ڕوویدا، ئهوهی له ئهنجامی بومهلهرزهکهی ڕۆژی ههینی زیانی پـێـگهیشتووه
لهگهڵ دهسـپـێـکی بههار و ئازادی شـاری دهۆک و لهگهڵ دهنگ و ڕهنگی جهماوهری پارێزگای دهۆک، بۆ جاری بیستهمین بیرهوهری نهمانی ڕژێمی بهعسی لهناوچوو کرایهوه
ئهمڕۆ دووشهممه فڕۆکه جهنگیـیهکانی حکومهتی لیبیا دیسانهوه بۆردومانی شوێنی سهرههڵداوانیان کرد، ئهمهش هاوکاتی ئهوهی زلهێزهکانی جیهان له پاریس کۆبوونهتهوه
میدیای سهر به دهوڵهتی لیبی ئهمڕۆ یهکشهممه ڕایگهیاند کهوا هیزهکانی سهر به موعهمهر قهزافی دووباره شـارۆچکهی بریقهی دهوڵهمهند به نهوتیان کۆنتڕۆڵ کردهوه
سهرهک وهزیری ژاپـۆن ناوتۆ کان داوای یهکڕیزی له گهلی ژاپـۆن کرد ههتا زاڵ بن بهسهر گهورهترین کارهسـات که دووچاری وڵاتهکه بووه لهوهتای شهڕی دووهمی جیهانی کۆتایی پـێهاتووه
له کاتێکدا ژاپۆن مامهڵه دهکات لهگهڵ زیانهکانی پاش بومهلهرزه بههێزهکه و سونامییهکهی ئاکامی و ههروهها قهیرانی ناوکی ئێستای ، تیمهکانی بههاناچوونی نێونهتهوهیی دهگهنه ژاپۆن.
ئهمڕۆ یهکشهممه ئیسرائیل ڕایگهیاند که دروستکردنی سهدان خانوبهرهی نوێی له کهناری ڕؤژئاوا پهسهند کردووه، پاش ئهوهی به هۆی هێرشێکی فهلهستینییهکان ژن و مێردێکی جولهکهو سێ منداڵیان کوژران.
تیمی بههاناچوونی بیانی وا بهرهو ژاپـۆن بهڕێکهوتوون بۆ ئهوهی کۆمهک و یارمهتی ژاپـۆنیـیهکان بکهن ئهوانهی له ئاکامی بومهلهرزه وێرانکهرهکهی دوێنێ زیانیان لێـکهوتووه
ژاپـۆن ههوڵ دهدات بهرهنگاری ئهو فشاره زۆره بـبێتهوه له ناو 2 دهزگای ناوکیـیهوه که سیستمهکانی وزه و شلهی سـاردکهرهوهی له ئاکامی بومهلهرزهی بههێزهوه زیانی پـێـگهیشت
تهقینهوهیهک له ناو دهزگایهکی ناوکی ژاپـۆن ڕوویداوه، بهوهش ئهوهندهی تر کارهکانی بههاناچوونی لێقهواماوانی بومهلهرزه بههێزهکهی دوێنێ و سونامیـیهکهی ئاکامی سهخت کردووه
سهرۆک وهزیری ژاپۆن ناوتۆ کان داوا له خهڵکی دهکات بهلایهنی کهم 20 کیلۆمهتر له کارگهی ناوکی وڵاتهکهوه دووربکهونهوه که له ڕۆژی شهممهدا تهقییهوه.
ئهمڕۆ شهممه وهزیرانی دهرهوهی وڵاتانی عهرهب له میسڕ کۆدهبنهوه بۆ تاوتوێکردنی شیانی سهپاندنی ههرێمی دژه فڕین به سهر لیبیا دا به مهبهستی فشار خستنه سهر ڕێبهری لیبیا موعهمهر قهزافی بۆ کۆتایی هێنان به توندوتیژی دژی سهرههڵداوان.
حکومهتی لیبیا وا نیشـانی دهدات له پـێشـڕهویدایه لهو ههوڵانهی دهیدات بۆ دهسـبهسهراگرتنهوهی ئهو شـارۆچکانهی کهوتوونهته ژێر کۆنتڕۆڵی سهرههڵـداوان
بومهلهرزهیهکی بههێزی وهها له ژاپـۆنی داوه که بۆ 100 سـاڵیش دهبێت لهو وڵاته ڕووی نهداوه و بووهته مایهی دروسـتبوونی سـونامێـکی وێرانکهر و ههتا ئێسـتا به سهدان کهس گیانیان لهدهسـتداوه
ڕێبهری ڕوحانی تبت دهلای لاما خهریکه دهست له ڕۆڵی سیاسی ههڵبگرێت و بهرپـرسیارێتیـیهکان بۆ ڕێبهرێـکی ههڵبژێردراوی حکومهتی تبت له دهرهوهی وڵاتهکه دهگوێزێتهوه.
پـێدهچێت هێزهکانی سهر به حکومهتی لیبیا کۆنتڕۆڵی ناوچهی خۆرههڵاتی وڵاتهکه وهدهسـتهوهبگرن که شهڕ و پـێـکدادان لهگهڵ سهرههڵداوان چهندهها ڕۆژه پهرهی سهندووه
چالاکوانان ئنتهرنێت بهکاردههێنن بۆ داواکردن له سعودیـیهکان که له ڕۆژی ههینی بڕژێنه سهر شهقامهکان و خۆپـیشـاندانێـکی دژ به حکومهت سـازبکرێت
زیاتر نیشـان بده